X
تبلیغات
Biochem 4 life - هورمون جنسی زنانه

Biochem 4 life

بیوشیمی برای زندگی

هورمون جنسی زنانه

ساختارفیزیولوژیک اندامهای جنسی زن

درشکل1-81 و2-81 اندام های تناسلی زنانه نشان داده شده است مهمترین این اعضا عبارتند از تخمدان ها،لوله های فالوپ،رحم و واژن، تولید مثل با تولید تخمک در تخمدان ها شروع میشود.در اواسط هر سیکل ماهانه جنسی ،یک تخمک از یکی فولیکول های تخمدان به داخل حفره شکم آزاد میشودودر نزدیکی دو انتهای باز لوله های فالوپ قرار میگرد.سپس این تخمک از طریق یکی از لوله های فالوپ وارد رحم میشود.تخمک پس از بارور شدن توسط اسپرم در حفره رحم لانه گزینی میکند وسپس جنین،جفت وپرده های جنین را تشکیل می دهد. تا نهایتا به صورت نوزاد متولد میشود.

سطح درونی تخمدان در دوران جنینی از اپیتلیوم ژرمینال (زایا) پوشیده شده که منشا جنینی آن مستقیم از از اپی تلیوم برجستگی هایی ژرمینال است.هم زمان با تکامل جنین،تخمک های ابتدایی از این اپی تلیوم ژرمینال مشتق شده وتمایز میابند وبه داخل ماده قشر تخمدان مهاجرت میکنند.لایه از سلول های دوکی استرومای تخمدان (بافت نگهدارنده تخمدان) اطراف هر تخمک را می گیرد وخواص اپی تلیوئید پیدا میکند.این سلول ها را در این مرحله سلول های گرانلوزا می گویند.به تخمکی توسط یک لایه از سلول های گرانولوز احاطه شده فولیکول های ابتدایی میگویند.تخمک در این مرحله هنوز نا بالغ است و برای بالغ شدن به 2بار تقسیم سلولی نیازمند است تا بتوانند به وسیله اسپرم بارور شود .تخمک را در این مرحله اووسیت اولیه می نامند.در طول سالها های باروری زن (بین 13 تا 46 )سالگی حدود 400 تا 500 فولیکول ابتدایی رشد میکنند و فولیکول های خود را آزاد میکنند یعنی در هر ماه یک عدد. بقیه فولیکول های ابتدایی دچار دژنرسانس (آترزی) می شوند.درانتهای دوران بارداری (یائسگی)تنها تعداد کمی فولیکول ابتدایی در تخمدان باقی می ماند واینها هم به زودی دژنره می شوند.

دستگاه هورمونی زن نیز مانند دستگاه هورمونی مرد دارای سه رده هورمونی به شرح زیر است:

1-هیپوتالاموس،هورمون آزادکننده گنادوتروپین(GnRH )

2-هیپوفیز قدامی:هورمون های جنسی FSH وLH این دو هورمون در پاسخ به هورمون آزادکننده هیپوتالاموس (GnRH) ترشح می شوند.

3-تخمدان ها:هورمون های استروژن و پروژسترون که در پاسخ به دو هورمون جنسی زنانه هیپوفیز قدامی یعنی FSH وLH ترشح می شوند.

ترشح هورمون های فوق در طول سیکل ماهانه جنسی یکنواخت نیست ودر زماه های مختلف از سیکل به شدت تغییر می کند.شکل3-81تغییرات تقریبی هورمون های FSH وLH (دو منحنی پایین)وهورمو نهای تخمدانی استردیول(استروژن) وپروژسترون (دو منحنی بالا) را در طول سیکل ماهانه نشان میدهد.

میزان ترشح GnRH از هیپوتالاموس در طول سیکل ماهانه جنسی از نوسان بسیار کمی برخوردار است. همانند مردان این هورمون به وطر متوسط در هر 90 دقیقه یکبار به صورت ضربات کوتاه مدت ترشح می شود.

سیکل ماهانه تخمدانی ،عملکرد هورمون های گنادوتروپین

دوره یارداری زنان سالم با تغییرات سیستمیک ماهانه ترشح هورمون های زنانه وتغییرات متناسب بدنی در تخمدان ها وسایر اندام های جنسی مشخص می شود.این الگوی ریتمیک را سیکل ماهانه جنسی زن یا سیکل قاعدگی می گویند. طول این سیکل به طور متوسط 28 روز است این مدت در زنان سالم حتی می تواند از 20تا45 روز متغییر باشد ولی طول غیر طبیعی سیکل غالبا با کاهش باروری همراه است

دو دستاورد مهم سیکل جنسی زن از این قرار است:

1-درهرماه به طور طبیعی تنها یک تخمک از تخمدان ها آزاد می شود به طوری که در هر زمان تنها یک جنین می تواند شروع به رشد نماید.

2-اندومتر رحم در هر ماه در زمان مورد نیاز برای لانه گزینی تخمک بارور شده آمادگی پیدا میکند.

هورمون های گنادوتروپین و آثار ناشی از آنها روی تخمدان

تغییرات تخمدانی در طول سیکل جنسی تحت تاثیر هورمون های گنادوتروپیک FSHوLH مترشحه ازهیپوفیز قدامی ایجاد می شوند.تخمدان هادر فقدان ترشح این هرمون ها غیر فعال می مانند و این همان حالتی است که در طی دوران کودکی که تقریبا هورمون های گنادوتروپین از هیپوفیز ترشح نمی شوند وجود دارند.در سنین 12-9 سالگی هیپوفیز شروع به ترشح فزاینده FSHوLH میکند واین امر باعث شروع سیکل های طبیعی ماهانه در سن 11تا 15 سالگی می شود .این تغییرات را بلوغ می نامند وبه اولین سیکل قاعدگی منارک گفته می شود .

 FSHوLH هردو گلیکوپروتئین های کوچکی هستند که دارای وزن مولکولی حدود 30000 هستند.

ترشح FSHوLH در طول سیکل جنسی زنبه طور نوسانی کم وزیاد می شود (پایین شکل 3-81).این نوسانات دوره ای هم باعث تغییرات دوره ای تخمدان ها می شوند.

FSHوLH با اتصال به گیرند های بسیار اختصاصی خود بروی غشای سلول هدف در تخمدان باعث تحریک آنها می شوند.فعال شدن گیرنده ها باعث افزایش ترشح ونیز رشد وتکثیر این سلول ها می شود.تقریبا تمتم این آثار تحریکی ناشی از فعال شدن دستگاه پیام بر ثانویه cAMP در سیتوپلاسم سلول است که به نوبه خود موجب پروتئین کینازوفسفریلاسیون انزیم های کلیدی موثر در ساخت هورمون های جنسی می شود.

اعمال هورمون های تخمدانی استرادیول وپروژسترون

هورمون های جنسی تخمدان به دودسته استوزن ها وپروژسترون ها تقسیم می شوند . مهمترین هورمون های استروزنی استرادیول ومهمترین پروژستین ها پروژسترون است. استروژن ها عمدتا باعث رشد وتکثیر آن دسته از سلول های بدن می شوند که مسئول بیشتر صفات ثانویه جنسی زن هستند .پروژستین ها نیز منحصرا مسئول آماده کردن نهایی رحم برای بارداری وآماده کردن پستان ها برای شیر دادن هستند.

ساختمان شیمیایی هورمون های جنسی

استوژن ها.در زن سالم وغیر حامله مقدار بالای استروژن منحصرا توسط تخمدان ها ترشح می شود ولی قشر فوق کلیه نیز مقدار اندکی ترشح میکند.درطول حاملگی مقدار زیادی استروژن از جفت نیز ترشح میشود .

تنها سه نوع استروژن به مقدار قابل توجه در پلاسمای زن وجود دارد که عبارتند از:بتا-استرادیول،استرون و استریول(شکل81-6).استروژن اصلی تخمدان بتا-استرادیول است.مقدار کمی استرون هم در تخمدان تولید می شود ولی بیشتر آن در بافت های محیطی از تبدیل آندروژن های قشر فوق کلیه وآندروژن های سلول های تک تخمدان حاصل می شود.استریول نوعی استروژن ضعیف است و از اکسیداسیون استرادیول و استرون به وجود می آید.این تبدیل عمدتا در کبد روی می دهد.قدرت استروژنی بتا-استرادیول 12برابر استرون و80 برابر استریول است.بنابراین درمجموع اثر استروژنی بتا-استرادیول چندین برابرمجموع آثار دو هورمون دیگر است.به همین دلیل هر چند آثار استروژنی استرون نیز قابل ملاحظه است ولی بتا-استرادیول به عنوان استوژن اصلی در نظر گرفته می شود.

پروژستین ها.پروژسترون مهمترین پروژستین است.البته مقدارکمی 17-آلفا هیدروکسی پروژسترون نیز به همراه پروژسترون ترشح می شود و آثار آن عینا مانند پروژسترون است .ولی با اینحال درعمل بهتراست پروژسترون راتنها پروژستین مهم در نر بگیریم.

در زن سالم غیر حامله پروژسترون تنها در نیمه دوم هر سیکل تخمدانی و به مقدار زیاد ازجسم زرد ترشح می شود.

در طی حاملگی به ویژه بعد از ماه چهارم مقدار زیادی پروژسترون از جفت نیز ترشح می شود.

ساخت استروژن و پروژستین ها:

همانطور که در شکل 6-81 ملاحظه می کنید فرمول شیمیایی همه استروژن ها و پروزستین ها استروئیدی است.این هورمون ها در تخمدان عمدتا از کلسترول ساخته می شوند ولی مقدار کمی هم از ترکیب ملکول های متعدد استیل کوآنزیم A (به عنوان هسته استروئیدی )به وجود می آیند.در جریان ساخت این هورمون ها ، ابتدا پروژسترون و هورمون مردانه تستسترون ساخته می شوند وسپس در طی مرحله فولیکولی سیکل تخمدانی ،این هورمون ها قبل از ترک تخمدان ، توسط سلول های گرانولوزا به استروژن ها تبدیل می شوند.در طی مرحله لوتئال سیکل تخمدانی ،تولید پروژسترون آنقدر زیاد است که همه آن قابل تبدیل به استروژن نیست و در نتیجه مقدار زیادی پروژسترون دراین مرحله وارد گردش خون می شود.همچنین تخمدان ها مقداری تستوسترون (به اندازه 15/1تستوسترون مترشحه از بیضه مرد) نیز به داخل پلاسما ترشح می کنند.

استروژن ها وپروژسترون به صورت متصل به پروتئین های پلاسما در خون حمل می شوند:

استروژن ها وپروژسترون عمدتا به صورت متصل به آلبومین پلاسما و گلوبولین های ویژه متصل شونده به استروژن و پروژسترون ، در خون حمل می شوند،اتصال این هورمون ها به پروتئین های پلاسما سست است به طوری که ظرف حدود 30 دقیقه به سرعت به داخل بافت ها آزاد می شوند.

تجزیه استروژن در کبد:

کبد استروژن ها را کونژوگه می کند و آنها را به صورت گلوکورونید و سولفات در می آورد.حدود 15/1 این محصولات کونژوگه وارد صفرا می شوند و بقیه آن اکثرا از ادرار دفع می گردد.همچنین کبد استروژن های قوی استرادیول و استرون را تبدیل به استروژن غیر فعال استریول می کند. لذا کاهش عملکرد کبد باعث افزایش فعالیت استروژن ها در بدن می شود و گاهی این حالت منجر به هیپراسترنیسم می شود.

سرنوشت پروژسترون در بدن:

تقریبا تمام پروژسترون ترشح شده ظرف چند دقیقه به استروئید های فاقد فعالیت پروژسترونی تبدیل می شود.تجزیه متابولیک پروژسترون نیز همانند استروژن در کبد انجام می شود.

محصول نهایی اصلی تجزیه پروژسترون پرگناندیول است.حدود%10 از پروژسترون اولیه بدین شکل از ادرار دفع می شود و با اندازه گیری میزان این ماده درادرار می توان میزان تولید پروژسترون در بدن را تخمین زد.

اعمال استروژن و آثار ناشی از آنها بر صفات اولیه و ثانویه جنسی در زن:

عمل  اصلی استروژن ها تحریک تکثیر سلولی و رشد بافت های اندام های جنسی و سایر بافت های مرتبط با تولید مثل است.

اثر استروژن ها بر رحم و اندامهای جنسی خارجی زن:

ترشح استروژن در دوران کودکی بسیار کم است ولی در هنگام بلوغ ترشح آنها تحت تاثیر هورمون های گنادوتروپیک به 20برابر یا بیشتر افزایش می یابد.در نتیجه در هنگام بلوغ اندام های جنسی زن از حال کودکانه در می آیند وبه اندام های جنسی افراد بزرگسال تبدبل می شود.اندازه تخمدان ها ،لوله های رحمی ،و واژن هر کدام چندین برابر می شود.همچنین دستگاه تناسلی خارجی هم بزرگ می شود که دلیل آن تجمع چربی در مونس پوبیس ولب های بزرگ و نیز بزرگ شدن لب های کوچک است.

همچنین استروژن ها ،اپی تلیوم واژن را به نوع مطبق تبدبل می کنند که در برابر تروما و عفونت مقاومت بیشتری از اپی تلیوم مکعبی قبل از بلوغ دارد.غالبا می توان عفونت واژن را در کودکان با تجویز استروژن درمان کرد،زیرا استروژن مقاومت اپی تلیوم واژن را بیشتر می کند.

اندازه رحم در طی چند سال اول بعد از بلوغ 3-2 برابر می شود ولی مهم تر از آن تغییراتی است که تحت تاثیر استروژن در آندومتر رحم ایجاد می شود.استروژن ها باعث تکثیر چشمگیر استرومای آندومتر و افزایش غدد آن می شوند،این امر به تغذیه تخمک بعد از کاشته شدن در رحم کمک می کند.

اثر استروژن ها بر لوله های فالوپ:

اثر استروژن ها بر پوشش مخاطی لوله های فالوپ همانند اثر آن بر آندومتر رحم است بدین صورت که استروژن ها باعث تکثیر غدد مخاطی می شوند و مهمتر از آن تعداد سلول های مژک دار اپی تلیوم را افزایش می دهند.همچنین فعالیت این مژک ها همواره در حال زدن به طرف رحم هستند نیز افزایش زیادی پیدا می کند.این امر باعث راندن تخمک بارور شده به طرف رحم می شود.

اثر استروژن بر پستان ها :

پستان های ابتدایی زن و مرد دقیقا مانند هم است . در واقع درصورتیکه در دو دهه اول زندگی مقدار کافی از هورمون های مناسب برای مردان تجویز شود ،پستان های آنها می تواند تکامل پیدا کرده و مانند پستان های زنان شیر تولید کند.

استروژن ها آثار زیر را در پستان به وجود می آورند :

1-رشد بافت استرومای پستان

2-رشد مجاری گسترده در پستان

3-تجمع چربی در پستان

لبولها وآلوئول های پستان هم تحت تاثیر استروژن ها مختصری رشد می کنند ولی رشد و عملکرد نهایی این ساختما نها به عهده پروژسترون پرولاکتین می باشد به طور خلاصه استروژن ها موجب می شوند پستان ها ودستگاه ترشح کننده شیر شروع به رشد نمایند. آنها همچنین مسئول ظاهر خاص پستان بالغ هستند .اما آنها کار تبدبل پستان به اندام های تولید کننده شیر تکمیل نمی کنند.

اثر استروژن ها بر اسکلت:

استروژن ها فعالیت استئوکلاستی را در استخوان ها مهار می کنند و موجب تحریک رشد استخوانی می شوند.در هنگام بلوغ که زن دوران باروری خود را شروع می نماید،افزایش قد او نیز تا چند سال پس از بلوغ تسریع می شود.ولی استروژن ها تاثیر قدرتمند دیگری هم بر رشد اسکلتی دارند به این ترتیب که آنها باعث جوش خوردن اپی فیز و تنه استخوان های دراز به همدیگر می شوند. این اثر به مراتب قوی تر از اثری است  که تستوسترون در این مورد بر مردها دارد .در نتیجه معمولارشد زنان چند سال زودتر از مردان متوقف می شود .قد زنان خواجه که فاقد تولید استروژن هستند معمولا چند اینچ بیشتر از زنان سالم است زیرا اپی فیز های این  زن ها در سن معمول بسته نمی شود.

استئوپوروز ناشی از کمبود استروژن در سنین پیری:

بعد از یائسگی تقریبا هیچ استروژنی از تخمدان ها ترشح نمی شود .فقدان استروژن آثار زیر را در پی دارد :1-افزایش فعالیت استئوکلاستی در استخوان ها 2-کاهش ماتریکس استخوانی و3-کاهش رسوب کلسیم فسفات .این آثار در برخی از زنان شدید است و منجر به استئوپوروز می شود.این حالت می تواند به شدت استخوان ها را ضعیف نموده و منجر به شکستگی آنها به ویژه در مهره ها شود.به همین دلیل برای پیشگیری از استئوپوروز بسیاری از زنان را در سنین بعد از یائسگی با استروژن های جایگزین درمان می کنند.

اثر استروژن ها بر تجمع پروتئین:

استروژن ها به طور مختصر تجمع پروتئین را در بدن افزایش می دهند به دلیل آنکه تجویز استروژن ها مختصرا باعث تعادل مثبت نیتروژن می شود.این اثر عمدتا ناشی از اثر استروژن در افزایش رشد اندام های جنسی ،استخوان ها و تعدادی دیگر از بافت های بدن است.تاثیر تستوسترون در افزایش تجمع پروتئین در بافت ها بسیار عمومی تر وقوی تر از تاثیر استروژن در این زمینه است.

اثر استروژن برمتابولیسم بدن وتجمع چربی:

استروژن ها سرعت متابولیسم کل بدن رامختصری افزایش می دهندولی این افزایش 3/1 اثری است که تستوسترون مرد در این زمینه دارد.همچنین استروژن ها باعث تجمع چربی در بافت هابی زیر جلدی می شوند.در نتیجه درصد چربی بدن زن درصد چربی بدن زن به طور قابل ملاحظه ای کمتراز بدن مرد که پروتئین بیشتری دارد است. استروژن ها علاوه بر افزایش تجمع چربی در پستان ها و بافت های زیر جلدی باعث تجمع چربی در باسن ها و ران ها نیز می شود که شاخص اندام زنانه است.

اثر استروژن بر توزیع مو:

استروژن تاثیر عمده ای بر توزیع مو ندارد . رویش مو در ناحیه پوبیس و زیر بغل بعد از بلوغ تحت تاثیر آندروژن های مترشحه از غدد فوق کلیه زن صورت می گیرد.

اثر استروژن ها بر پوست:

استروژن ها باعث لطافت پوست و نرمی پوست می شوند .ولی با این وجود پوست زن ضخیم تر از حالتی است که در کودکان یا زنان اخته شده دیده می شود.همچنین استروژن ها باعث پر عروق شدن پوست می شوند . این امر غالبا باعث افزایش گرمی پوست می شود و ضمنا در صورت بریدگی در مقایسه با مردان خونریزی بیشتری ایجاد می شود.

اثر پروژسترون ها بر تعادل الکترولیت ها:

قبلا به شباهت شیمیایی استروژن ها وقشر آدرنال اشاره کردیم.استروژن ها، همانند آلدوسترون و تعدادی دیگر از هورمون های قشر آدرنال ،باعث احتباس کلیوی سدیم وآب می شوند.در حالت طبیعی اثر استروژن در این زمینه اندک و کم اهمیت است ولی در جریان حاملگی ،تولید زیاد استروژن ها توسط جفت اغلب باعث احتباس شدید مایع در بدن می شود.

اعمال پروژسترون:

اثر پروژسترون بر رحم:

مهترین عمل پروژسترون افزایش تغییرات ترشحی در آندومتر رحم در طی نبمه دوم سیکل ماهانه است که باعث آماده شدن رحم برای لانه گزینی تخمک بارور شده می شود .

پروژسترون علاوه بر اثر فوق بر رحم ،تعداد و شدت انقباضات رحمی را کاهش می دهد ودر نتیجه مانع از خروج تخمک کاشته شده می شود.

اثر پروژسترون بر لوله های فالوپ:

پروژسترون همچنین باعث افزایش ترشح پوشش مخاطی لوله های فالوپ می شود.این ترشحات برای تغذیه تخمک بارور شده در حال تقسیم در طی عبور از لوله ها لازم است.

اثر پروژسترون بر پستان ها :پروژسترون رشد لبول ها و آلوئول های پستان را افزایش می دهد و موجب می شود سلول های آلوئولی تکثیر یافته ،بزرگ شوند و ماهیت ترشحی پیدا کنند.ولی پروژسترون باعث ترشح شیر از آلوئول ها نمی شود وتنها بعد از تحریم پستان توسط پرولاکتین مترشحه از هیپوفیز قدامی است که شیر ترشح می شود.

پروژسترون باعث تورم پستان ها نیز می شود . بخشی از این تورم ناشی از خاصیت ترشحی لبول ها و بخشی نیز به دلیل افزایش مایع در بافت زیر  جلدی است.

تنظیم ریتم ماهانه زن –همکاری هورمون های هیپوتالاموسی –هیپوفیزی و تخمدانی:

حال که تغییرات عمده سیکل ماهانه را بررسی کردیم ،می توانیم به ترشح مکانیسم ریتمیک به وجود آورنده این تغییرات بپردازیم.

GnRH مترشحه از هیپوتالاموس باعث ترشح LH وFSH از هیپوفیز قدامی می شود.

همانطور که گفتیم ترشح بیشتر هورمون های هیپوفیز قدامی تحت کنترل هورمون های آزادکننده است که در هیپونالاموس تولید می شوند و از طریق دستگاه پورت هیپوتالاموسی –هیپوفیزی به هیپوفیز قدامی منتقل می شوند.در مورد گنادوتروپین ها ،هورمون آزاد کننده GnRH اهمیت دارد.این هورمون به شکل خالص تهیه شده و نوعی دکاپپتید است که فرمول آن به این صورت است:

Glu-His-Ser-Tyr-Gly-Leu-Arg-Pro-Gly-NH2

ترشح متناوب و ضربانی GnRH از هیپوتالاموس موجب تحریک ترشح ضربانی LH از هیپوفیز قدامی می شود:

بررسی ها نشان داده است که ترشح GnRH از هیپوتالاموس مداوم نیست بلکه به صورت ضربانی است بدین صورت که هر 2-1 ساعت به مدت 25-5 دقیقه ترشح می شود. منحنی پائین در شکل 8-81 پیام ضربانی الکتریکی را در هیپوتالاموس نشان می دهد که سبب ترشح ضربانی GnRH می شوند.

جالب است بدانید که در صورتی که GnRH را به طور مداوم تزریق کنیم به طوری که همواره در خون وجود داشته باشد تاثیر آن در تحریک ترشح LHوFSH از هیپوفیز قدامی از بین می رود.لذا به دلایل ناشناخته ، ترشح ضربانی GnRH برای عملکرد آن ضروری است.

ترشح ضربانی GnRH باعث ترشح متناوب LH درفواصل هر 90 دقیقه می شود.(منحنی بالایی شکل 8-81)

مراکز هیپوتالاموسی ترشح کننده GnRH :

فعالیت نورونی مسئول ترشح ضربانی GnRH عمدتا در هیپوتالاموس میانی قاعده ای به ویژه درهسته های قوسی این ناحیه ایجاد می شود.لذا،اعتقاد بر این است که هسته های قوسی بسیاری از فعالیت های جنسی زن را کنترل می کنند ،هرچند نورون های واقع در ناحیه پره اپتیک هیپوتالاموس قدامی هم مقادیر متوسطی GnRH ترشح می کنند.مراکز متعدد نورونی در دستگاه لیمبیک مغز (دستگاه کنترل روانی )پیام هایی را به هسته های قوسی فرستاده وسبب تغیر شدت ترشح GnRH ونیز تغییر فرکانس ضربان های ترشحی می شوند.این مسئله احتمالا توجیه کننده این مطلب است که چرا عوامل روانی غالبا عملکرد جنس زن را تحت تاثیر قرار می دهند.

اثر استروژن و پروژسترون درکاهش ترشح FSH وLH دارد.همچنین پروژسترون اثر مهاری استروژن را تقویت می کند ولی به تنهایی اثر مهاری کمی دارد.

به نظر می رسد این آثار فیدبکی عمدتا بر هیپوفیز قدامی به طور مستقیم اثر دارند و به میزان کمتر بر هیپوتالاموس تاثیر می گذارند(به ویژه از طریق کاهش فرکانس ضربان های GnRH).

هورمون اینهیبین مترشحه از جسم زرد باعث مهار ترشح FSH وLH می شود:

به نظر می رسد علاوه بر اثرات فیدبک استروژن و پروژسترون ،هورمون های دیگری نیز در این امر دخیل باشند ،به ویژه اینهیبین که به همراه هورمون های جنسی استروئیدی از سلول های گرانولوزای جسم زرد تخمدان (همانند ترشح این ماده از سلول های سرتولی بیضه در مرد)ترشح می شود.اثر مهاری این هورمون بر ترشح FSH (وبه میزان کمتری LH) شبیه اثر آن در مردان است.لذا احتمالا اینهیبین نقش مهمی درکاهش ترشح FSHوLH در اواخر سیکل ماهانه زن دارد.

اثر فیدبک مثبت استروژن قبل از تخمک گذاری-افزایش جهشی LH قبل از تخمک گذاری:

به دلایل مبهم ،24تا48 ساعت مانده به تخمک گذاری ،هیپوفیز قدامی به مدت 2-1 روز به طور جهشی میزان ترشح LH را بالا می برد (شکل3-81).در شکل 3-81 جهش کمتر FSH هم قبل از تخمک گذاری نشان داده شده است.

بررسی ها نشان داده که انفوزیون مقدار بالای استروژن در اواخر نیمه اول سیکل تخمدانی به مدت 3-2 روز باعث افزایش چشمگیر رشد فولیکول ها و ترشح استروژن های تخمدانی می شود.در طی این مدت در اوایل ،ترشحFSHوLH ازهیپوفیز قدامی تا حدودی کاهش می یابد.سپس ترشح LH به طور ناگهانی به 8-6 برابر و ترشح FSH حدودا به2 برابر افزایش می یابد .افزایش جهشی LH سبب تخمک گذاری می شود.

علت این افزایش جهشی LH نامعلوم است ولی احتمالات زیر را می توان مطر کرد:

1-فرضیه اول این است که استروژن در این مرحله از سیکل دارای اثر فیدبک مثبت بر تحریک ترشح LH وبه میزان کم FSH ازهیپوفیز است.این اثر در تضاد آشکار با اثرفیدبک منفی استروژن در بقیه سیکل زنانه است.

2-یک روز مانده به افزایش جهش LH سلول های گرانولوزای فولیکول ها شروع به ترشح کم ولی فزاینده پروژسترون می کنند.احتمال داده می شود که همین امر ممکن است باعث افزایش جهش ترشح LH شود.

در صورتیکه قبل از تخمک گذاری ،ترشح جهشی LH وجود نداشته باشد ،تخمک گذاری صورت نخواهد گرفت.

 

منابع : بیوشیمی هارپر  و فیزیولوژی گایتون  و بیوشیمی لنینگر

 

+ نوشته شده در  چهارشنبه بیست و هشتم اردیبهشت 1390ساعت 14:0  توسط وحید سیاوشان  |